Preek - Lucas 22:7-23 - JEZUS' MAALTIJD: EEN FEEST!

Inleiding

dia 1 - avondmaal

Hier, in Menorah, vieren we met enige regelmaat de ‘maaltijd van Jezus’,

ook wel ‘avondmaal’ genoemd.

Vandaag beginnen we met een ontdekkingsreis in de wereld van die maaltijd.

3 Zondagen wil ik met jullie nadenken over de maaltijd van Jezus.

 

Ik heb er best over getwijfeld of ik dat nou wel zou doen.

Want 3 preken over het avondmaal, wordt dat niet verschrikkelijk saai?

Ik kan me voorstellen dat je bij de gedachte alleen al moet gapen…

Toch hoop ik dat ik jullie mee kan nemen op reis.

Hoe meer ik namelijk met de maaltijd bezig ben,

hoe enthousiaster ik er voor wordt.

Als het saai is, dan is dat wat we er zélf van maken!

 

Een andere reden dat ik twijfelde over deze serie

is dat ‘het avondmaal’ een behoorlijk intern onderwerp kan zijn.

Interessant voor mensen die al veel weten over het christelijk geloof,

maar niet voor als je vandaag voor het eerst bij ons binnenloopt.

Maar toen bedacht ik dat maaltijd van Jezus

eigenlijk alles in zich heeft waar het in het christelijk geloof om gaat.

Gaat het over de maaltijd,

dan kan het niet anders dan dat het ook over de kern gaat.

 

Het wordt een ontdekkingsreis in 3 etappen.

Vandaag etappe 1: wat is de maaltijd eigenlijk?

Volgende week etappe 2: waarom vieren we de maaltijd?

En over 3 weken etappe 3: voor wie is de maaltijd?

In die dienst, op 3 maart, gaan we de maaltijd ook vieren.

 

dia 2 – Jezus’ maaltijd: een feest / Lucas 22

Vandaag dus: wat is die maaltijd van Jezus, waar gaat het om?

Mijn belangrijkste boodschap vandaag is deze: Jezus’ maaltijd – dat is een feest!

We gaan nu eerst uit de bijbel lezen

over de allereerste keer dat die maaltijd werd gevierd: Lucas 22:7-23.

 

1.    Somber gebeuren?

dia 3 – somber gebeuren? (wolken)

Ik zeg wel zo mooi dat de maaltijd een feest is, maar klopt dat wel?

Die allereerste keer was de sfeer behoorlijk bedrukt!

Allerlei donkere wolken pakten zich rond Jezus samen,

maar niemand begreep wat er nu echt aan de hand was.

Behalve Jezus: aan tafel spreekt hij openlijk over dat hij wordt uitgeleverd.

De leerlingen kijken Jezus’ glazig aan:

dit past zo totaal niet bij hun verwachtingen van Jezus,

dat ze denken dat Jezus het vast anders zal bedoelen.

Maar het zet wel een behoorlijk domper op de feestvreugde.

 

dia 4 – de maaltijd: vaak plechtige sfeer…

Dus is die maaltijd van Jezus wel zo vrolijk?

Ik heb er in ieder geval lang over gedaan om dat te ontdekken.

Als kind vond ik het helemaal geen feest – het was een ware beproeving!

Het heette dan wel ‘avondmaalsviering’,

maar in mijn beleving was er weinig te vieren.

Je viert toch ook niet dat de trein 3 kwartier vertraging heeft?

Dat is trouwens nog niet eens zo’n gek idee:

als je dan toch staat te wachten, trakteer jezelf op een gebakje!

Avondmaalsdiensten waren vooral diensten zonder eind.

Ik hield mij bezig met Mentos eten, dat was mijn avondmaal,

en verder vermaakte ik me met het tellen van lampen, orgelpijpen en schrootjes.

Gelukkig ‘vierden’ we dat avondmaal maar 4 keer per jaar.

 

Later, toen ik belijdenis had gedaan,

mocht ik met de maaltijd meedoen, wat het al heel wat beter maakte.

Maar ook daar viel mij op dat het helemaal niet zo’n vrolijke maaltijd is.

Het gaat er plechtig aan toe.

Op wat zachte orgelmuziek na, is het stil.

Vaak kijken mensen elkaar niet aan, maar zijn diep in gedachten verzonken.

Het ziet er allemaal niet zo heel feestelijk uit.

 

dia 5 – christenen: saai en zwaarmoedig…

Ik zei al: als het over de maaltijd gaat, gaat het over de kern.

Dat sombere en plechtige beeld van de maaltijd,

is precies het beeld dat ook over christenen bestaat:

christenen zijn saaie, stoffige, mensen,

die het leven net iets te zwaar en ernstig nemen.

Ik zat laatst bij de kapper

(nadat Hanneke me al 3 maanden smeekte iets aan mijn wilde haren te laten doen)

en ik raakte in gesprek met de kapster.

Al snel kwam dé vraag: wat voor werk doe je?

‘Nou, eh… Ik werk in een kerk, ik ben een soort dominee.’

Het was volgens mij wel het laatste beroep dat de kapster verwacht had.

‘Dat hoor je niet vaak, hoe oud ben je eigenlijk?’ – ‘31’

‘Nooit geweten dat er zulke jonge dominees zijn!’

In de kracht van je leven heb je blijkbaar weinig in de kerk te zoeken…

Misschien hebben christenen het er ook wel naar gemaakt:

stralen we uit dat geloven vooral een ernstige zaak is,

en dat je niet in de kerk komt om te lachen.

Jezus is aan het kruis voor jou gestorven – dat is niet om te lachen!

 

dia 6 – 4 mei

Wat dan gebeurt, zowel bij die plechtige maaltijd als bij ernstige christenen,

is dat alle nadruk komt te liggen op de prijs die Jezus betaald heeft.

Vergelijk het maar met 4 en 5 mei.

Op beide dagen staan we stil bij de bevrijding van Nederland,

maar beide dagen hebben een heel eigen beleving.

4 Mei is plechtig en ingetogen: met een kranslegging, de vlag halfstok,

toespraken waarin niets te lachen valt en 2 minuten stilte.

Het hele land ligt even stil,

ter nagedachtenis aan hen die gesneuveld zijn in de strijd voor vrijheid.

Op 4 mei gaat het om de prijs van vrijheid.

 

2.    Een feestmaaltijd!

dia 7 – 5 mei

5 Mei is totaal anders –

en ik ben ervan overtuigd dat zowel de maaltijd als het leven als christen

veel meer 5 mei dan 4 mei moet zijn.

Op 5 mei is het echt feest, dan vieren we de vrijheid!

Met bevrijdingsfestivals, optochten, rommelmarkten en een vrolijk wapperende vlag.

Die hele ingetogen sfeer van 4 mei is weg

en maakt plaats voor een uitbundig feest van de vrijheid.

Nu gaat het niet om de prijs, maar om het resultaat.

Het zou triest zijn om op 4 mei te blijven hangen.

Die jongens die hun leven hebben gegeven voor jouw vrijheid,

zouden het verschrikkelijk hebben gevonden

als jij die vrijheid niet kunt waarderen omdat er zo’n hoge prijs voor is betaald.

Zij hebben hun leven niet gegeven

zodat jij elke dag terugdenkt aan de verschrikkingen van oorlog,

ze gaven hun leven om jou die oorlog te besparen!

Zo is het met de maaltijd ook: blijf niet hangen op 4 mei.

 

dia 8 – gedenken = meedoen in het resultaat

Maar Jezus zegt toch dat we de maaltijd moeten vieren ‘om hem te gedenken’?

Dat is toch typisch 4 mei: dat we nooit vergeten welke prijs betaald is?

Niet dus! Dat zou het zijn geweest als Jezus had gezegd: ‘om mij te hérdenken’.

Maar gédenken is heel wat anders dan hérdenken.

De doden herdenken, dat doe je door 2 minuten stil te zijn

en te denken aan het offer dat zij hebben gebracht.

Hen gedenken doe je door dankbaar en verwonderd in de vrijheid te leven

waar zij hun leven voor hebben gegeven.

Zo is het met Jezus ook: gedenken doe je als je omarmt waar Jezus zijn leven voor gaf.

Gedenken is niet terugdenken aan de prijs, maar meedoen in het resultaat.

 

dia 9 - pesach

Dat zie je heel mooi bij de voorloper van de maaltijd van Jezus: het Joodse pesachmaal.

Jarenlang waren de Israëlieten slaven in Egypte, maar God bevrijdde hen.

Die bevrijding moet elk jaar worden gevierd.

Het staat in Exodus 13: “blijf deze dag gedenken (…)

want met krachtige hand heeft de HEER u bevrijd.”

Mozes krijgt van God aanwijzingen over hoe ze dat moeten doen,

ook als de Israëlieten in het beloofde land een nieuw begin mogen maken.

Dan gaat het dus om een nieuwe generatie Israëlieten

die de bevrijding uit Egypte zelf niet hebben meegemaakt.

Zij vieren het Pesachfeest, en leggen dat dan zo aan hun kinderen uit:

‘zo gedenk ik wat de Heer voor mij heeft gedaan toen ik wegtrok uit Egypte.’

Huh?! ‘Wegtrok uit  Egypte?!’ Daar ben je nooit geweest!

Dat is precies wat gedenken is: je bent er even bij.

Als Jezus zegt: ‘houd deze maaltijd, om mij te gedenken,’ dan is dat net zo iets.

Aan tafel denk je niet aan iets dat vroeger gebeurd is,

maar wordt je er zelf bij gehaald.

Je maakt je Jezus eigen, het wordt persoonlijk – jij doet mee!

 

dia 10 – 4 elementen van wat Jezus geeft (vrijheid)

Maar waar doe je dan in mee?

Wat is dat leven dat Jezus geeft?

Ik wil daar 4 elementen van noemen.

1: Jezus geeft jou de vrijheid.

Zoals Joden de vrijheid vieren met het Pesachfeest,

zo vieren christenen de vrijheid met Jezus’ maaltijd.

Jezus heeft zijn leven gegeven om vrede te sluiten tussen God en ons,

om ons vrij te maken van de macht van het kwaad.

Natuurlijk zie je aan de maaltijd de prijs,

maar het is niet de bedoeling daar te blijven hangen:

Jezus heeft zijn leven niet gegeven om ons aan te klagen,

maar om ons vrij te maken.

 

dia 11 – nieuw Jeruzalem

2: Jezus geeft je verwachting voor de toekomst.

Jezus zegt het zo: ‘ik zal geen pesachmaal meer eten

voordat het zijn vervulling heeft gevonden in het koninkrijk van God.’

De maaltijd is niet alleen achteruit, maar ook vooruit kijken.

Het is een maaltijd voor onderweg,

tot de bruiloft van het Lam aanbreekt – over feesten gesproken!

Maar wat lijkt dat vaak een verre toekomst!

Meestal ben ik daar helemaal niet zo mee bezig.

De maaltijd helpt om vooruit te kijken.

Vergelijk het maar met een aperitiefje in een goed restaurant:

je wordt alvast warm gemaakt voor het hoofdmenu.

Zo wekt Jezus’ maaltijd de verwachting van Gods  koninkrijk.

 

dia 12 - handdruk

3: Jezus geeft je een relatie met God.

Over de beker zegt Jezus: ‘deze beker is het nieuwe verbond.’

Dat is een ouderwets woord: ‘verbond’.

Een verdrag tussen landen is een verbond,

een bondje tussen kandidaten van Wie is de Mol is een verbond,

maar ook bijvoorbeeld een huwelijk is een verbond.

Bij het verbond waar Jezus het over heeft, moet je meer aan een huwelijk denken.

In onze tijd wordt een huwelijk gesloten op het stadhuis,

met een ja-woord en een handtekening, gevolgd door een feestelijke maaltijd.

In de tijd van de bijbel ging dat anders: de maaltijd wás de handtekening.

Zo is de maaltijd van Jezus ook:

die zet een dikke streep onder dat je bij Jezus hoort.

 

dia 13 - samen

En 4: Jezus geeft je een relatie met elkaar.

De maaltijd vier je niet alleen, het is altijd samen.

in 1 Korintiërs 10 zegt Paulus:

‘omdat het één brood is zijn wij, hoewel met velen, één lichaam.’

Paulus gebruikt dat woord ‘lichaam’ op verschillende manieren:

aan de ene kant voor het lijf van Jezus,

aan de andere kant ook voor de gemeente van Christus.

Bij Jezus horen en bij de gemeente horen, dat loopt bij Paulus door elkaar.

Bij de maaltijd wordt je aan elkaar gegeven.

 

dia 14 – geloven is een feest!

Daarom geloof ik dat de maaltijd van Jezus een feest is.

En niet alleen de maaltijd!

Want als die maaltijd ons echt recht naar de kern brengt,

dan is geloven dus ook een feest.

Dat beeld dat geloven iets is voor saaie en ernstige mensen, dat klopt niet!

Jezus is het beste dat je kan overkomen.

Als je hem ontdekt, dan kun je er alleen maar blij mee zijn.

Nee, niet dat christenen altijd vrolijk zijn.

Soms zit het leven tegen.

Maar dan nog kun je blij zijn met Jezus,

kunnen je ogen gaan stralen als je over Jezus begint.

 

3.    Laat het feest zijn

dia 15 – feest bij de maaltijd

Laat het dus maar feest zijn,

aan de maaltijd van Jezus, maar ook in je leven.

Nu is die maaltijd in Menorah al heel wat feestelijker

dan het avondmaal uit mijn kindertijd.

Maar ik wil een paar dingen noemen

die de maaltijd net even wat feestelijker kunnen maken.

 

dia 16 - Pasen

Het maakt bijvoorbeeld verschil wanneer je de maaltijd viert:

op Goede Vrijdag, of juist met Pasen?

Op Goede Vrijdag is  het echt 4 mei, en wordt de maaltijd een herdenkingsmaal.

Met Pasen is het 5 mei en groot feest.

Daarom willen we dit jaar de maaltijd op 1e Paasdag vieren.

 

dia 17 - brood

Iets anders, heel onbenullig misschien.

Wij vieren de maaltijd met Casino-witbrood zonder korsten.

Heeft iemand een idee waarom dat zo is?

Waarschijnlijk is het omdat witbrood vroeger het duurste brood was,

en voor Jezus’ maaltijd mag het brood best bijzonder zijn.

Maar het kan net zo goed met een vloerbrood

waar je de stukken uit plukt.

Dan zie je tenminste nog dat het 1 brood is – en het is nog lekkerder ook!

 

dia 18 - handdruk

Iets wat we al zijn gaan doen,

is elkaar voor de maaltijd een hand geven

en elkaar de vrede van Christus toe te wensen.

Dan merk je dat je de maaltijd niet alleen viert.

 

dia 19 - kring

Wat mooi kan zijn,

is in een grote kring gaan staan,

en elkaar brood en wijn door te geven.

 

dia 20 - ontbijt

En je kunt de maaltijd van Jezus ook koppelen aan een echte maaltijd:

voor of na de dienst samen ontbijten of lunchen,

en in de dienst de maaltijd van Jezus.

Want samen eten is een heel simpele manier om samen te leven.

 

dia 21 – geniet van Jezus

Maar niet alleen aan de maaltijd mag het feest zijn: gelóven is een feest.

Geniet daarom van Jezus!

Doe niet alsof geloven moeilijk is,

alsof het heel zwaar is om in deze tijd christen te zijn:

welnee, het is een feest dat je met Jezus mag leven!

Charles Spurgeon, een Engelse predikant uit de vorige eeuw, zei eens:

‘er worden meer zielen naar de hemel geleid

door iemand wiens gezicht met de hemel bekleed is,

dan door iemand die het dodenrijk in zijn blik draagt.’

Laat christenen maar bekend staan als mensen met glimmende ogen!

 

dia 22 – een maaltijd vol hoop! (brood en wijn)

Ik wil jullie nog vertellen over een viering van de maaltijd die ik eens meemaakte,

daarna houd ik er mee op.

Het was in Straatsburg, Frankrijk.

Voor de maaltijd van Jezus gingen we in een grote kring staan.

We keken elkaar in de ogen, gaven elkaar een hand, en baden hardop het ‘notre pêre’.

Er ging een homp brood rond.

We braken er een stuk vanaf, niet om zelf te eten,

maar om uit te delen aan degene naast je.

Opeens werd ik overvallen door een heel feestelijk besef.

In Frankrijk is de kerk nog kleiner dan in Nederland,

maar daar stonden we, in de kring, en vonden elkaar in Christus.

In een wereld vol machten die ons willen beheersen,

vierden wij de eenheid met Christus en elkaar,

en hielden elkaar voor dat Jezus leeft.

Dát is de maaltijd: een hoopvolle maaltijd van een gemeenschap

die midden in een doodse wereld het leven heeft gevonden.

Amen.

Lucas 22:7-23 - JEZUS' MAALTIJD: EEN FEEST!

Inleiding

dia 1 - avondmaal

Hier, in Menorah, vieren we met enige regelmaat de ‘maaltijd van Jezus’,

ook wel ‘avondmaal’ genoemd.

Vandaag beginnen we met een ontdekkingsreis in de wereld van die maaltijd.

3 Zondagen wil ik met jullie nadenken over de maaltijd van Jezus.

 

Ik heb er best over getwijfeld of ik dat nou wel zou doen.

Want 3 preken over het avondmaal, wordt dat niet verschrikkelijk saai?

Ik kan me voorstellen dat je bij de gedachte alleen al moet gapen…

Toch hoop ik dat ik jullie mee kan nemen op reis.

Hoe meer ik namelijk met de maaltijd bezig ben,

hoe enthousiaster ik er voor wordt.

Als het saai is, dan is dat wat we er zélf van maken!

 

Een andere reden dat ik twijfelde over deze serie

is dat ‘het avondmaal’ een behoorlijk intern onderwerp kan zijn.

Interessant voor mensen die al veel weten over het christelijk geloof,

maar niet voor als je vandaag voor het eerst bij ons binnenloopt.

Maar toen bedacht ik dat maaltijd van Jezus

eigenlijk alles in zich heeft waar het in het christelijk geloof om gaat.

Gaat het over de maaltijd,

dan kan het niet anders dan dat het ook over de kern gaat.

 

Het wordt een ontdekkingsreis in 3 etappen.

Vandaag etappe 1: wat is de maaltijd eigenlijk?

Volgende week etappe 2: waarom vieren we de maaltijd?

En over 3 weken etappe 3: voor wie is de maaltijd?

In die dienst, op 3 maart, gaan we de maaltijd ook vieren.

 

dia 2 – Jezus’ maaltijd: een feest / Lucas 22

Vandaag dus: wat is die maaltijd van Jezus, waar gaat het om?

Mijn belangrijkste boodschap vandaag is deze: Jezus’ maaltijd – dat is een feest!

We gaan nu eerst uit de bijbel lezen

over de allereerste keer dat die maaltijd werd gevierd: Lucas 22:7-23.

 

1.    Somber gebeuren?

dia 3 – somber gebeuren? (wolken)

Ik zeg wel zo mooi dat de maaltijd een feest is, maar klopt dat wel?

Die allereerste keer was de sfeer behoorlijk bedrukt!

Allerlei donkere wolken pakten zich rond Jezus samen,

maar niemand begreep wat er nu echt aan de hand was.

Behalve Jezus: aan tafel spreekt hij openlijk over dat hij wordt uitgeleverd.

De leerlingen kijken Jezus’ glazig aan:

dit past zo totaal niet bij hun verwachtingen van Jezus,

dat ze denken dat Jezus het vast anders zal bedoelen.

Maar het zet wel een behoorlijk domper op de feestvreugde.

 

dia 4 – de maaltijd: vaak plechtige sfeer…

Dus is die maaltijd van Jezus wel zo vrolijk?

Ik heb er in ieder geval lang over gedaan om dat te ontdekken.

Als kind vond ik het helemaal geen feest – het was een ware beproeving!

Het heette dan wel ‘avondmaalsviering’,

maar in mijn beleving was er weinig te vieren.

Je viert toch ook niet dat de trein 3 kwartier vertraging heeft?

Dat is trouwens nog niet eens zo’n gek idee:

als je dan toch staat te wachten, trakteer jezelf op een gebakje!

Avondmaalsdiensten waren vooral diensten zonder eind.

Ik hield mij bezig met Mentos eten, dat was mijn avondmaal,

en verder vermaakte ik me met het tellen van lampen, orgelpijpen en schrootjes.

Gelukkig ‘vierden’ we dat avondmaal maar 4 keer per jaar.

 

Later, toen ik belijdenis had gedaan,

mocht ik met de maaltijd meedoen, wat het al heel wat beter maakte.

Maar ook daar viel mij op dat het helemaal niet zo’n vrolijke maaltijd is.

Het gaat er plechtig aan toe.

Op wat zachte orgelmuziek na, is het stil.

Vaak kijken mensen elkaar niet aan, maar zijn diep in gedachten verzonken.

Het ziet er allemaal niet zo heel feestelijk uit.

 

dia 5 – christenen: saai en zwaarmoedig…

Ik zei al: als het over de maaltijd gaat, gaat het over de kern.

Dat sombere en plechtige beeld van de maaltijd,

is precies het beeld dat ook over christenen bestaat:

christenen zijn saaie, stoffige, mensen,

die het leven net iets te zwaar en ernstig nemen.

Ik zat laatst bij de kapper

(nadat Hanneke me al 3 maanden smeekte iets aan mijn wilde haren te laten doen)

en ik raakte in gesprek met de kapster.

Al snel kwam dé vraag: wat voor werk doe je?

‘Nou, eh… Ik werk in een kerk, ik ben een soort dominee.’

Het was volgens mij wel het laatste beroep dat de kapster verwacht had.

‘Dat hoor je niet vaak, hoe oud ben je eigenlijk?’ – ‘31’

‘Nooit geweten dat er zulke jonge dominees zijn!’

In de kracht van je leven heb je blijkbaar weinig in de kerk te zoeken…

Misschien hebben christenen het er ook wel naar gemaakt:

stralen we uit dat geloven vooral een ernstige zaak is,

en dat je niet in de kerk komt om te lachen.

Jezus is aan het kruis voor jou gestorven – dat is niet om te lachen!

 

dia 6 – 4 mei

Wat dan gebeurt, zowel bij die plechtige maaltijd als bij ernstige christenen,

is dat alle nadruk komt te liggen op de prijs die Jezus betaald heeft.

Vergelijk het maar met 4 en 5 mei.

Op beide dagen staan we stil bij de bevrijding van Nederland,

maar beide dagen hebben een heel eigen beleving.

4 Mei is plechtig en ingetogen: met een kranslegging, de vlag halfstok,

toespraken waarin niets te lachen valt en 2 minuten stilte.

Het hele land ligt even stil,

ter nagedachtenis aan hen die gesneuveld zijn in de strijd voor vrijheid.

Op 4 mei gaat het om de prijs van vrijheid.

 

2.    Een feestmaaltijd!

dia 7 – 5 mei

5 Mei is totaal anders –

en ik ben ervan overtuigd dat zowel de maaltijd als het leven als christen

veel meer 5 mei dan 4 mei moet zijn.

Op 5 mei is het echt feest, dan vieren we de vrijheid!

Met bevrijdingsfestivals, optochten, rommelmarkten en een vrolijk wapperende vlag.

Die hele ingetogen sfeer van 4 mei is weg

en maakt plaats voor een uitbundig feest van de vrijheid.

Nu gaat het niet om de prijs, maar om het resultaat.

Het zou triest zijn om op 4 mei te blijven hangen.

Die jongens die hun leven hebben gegeven voor jouw vrijheid,

zouden het verschrikkelijk hebben gevonden

als jij die vrijheid niet kunt waarderen omdat er zo’n hoge prijs voor is betaald.

Zij hebben hun leven niet gegeven

zodat jij elke dag terugdenkt aan de verschrikkingen van oorlog,

ze gaven hun leven om jou die oorlog te besparen!

Zo is het met de maaltijd ook: blijf niet hangen op 4 mei.

 

dia 8 – gedenken = meedoen in het resultaat

Maar Jezus zegt toch dat we de maaltijd moeten vieren ‘om hem te gedenken’?

Dat is toch typisch 4 mei: dat we nooit vergeten welke prijs betaald is?

Niet dus! Dat zou het zijn geweest als Jezus had gezegd: ‘om mij te hérdenken’.

Maar gédenken is heel wat anders dan hérdenken.

De doden herdenken, dat doe je door 2 minuten stil te zijn

en te denken aan het offer dat zij hebben gebracht.

Hen gedenken doe je door dankbaar en verwonderd in de vrijheid te leven

waar zij hun leven voor hebben gegeven.

Zo is het met Jezus ook: gedenken doe je als je omarmt waar Jezus zijn leven voor gaf.

Gedenken is niet terugdenken aan de prijs, maar meedoen in het resultaat.

 

dia 9 - pesach

Dat zie je heel mooi bij de voorloper van de maaltijd van Jezus: het Joodse pesachmaal.

Jarenlang waren de Israëlieten slaven in Egypte, maar God bevrijdde hen.

Die bevrijding moet elk jaar worden gevierd.

Het staat in Exodus 13: “blijf deze dag gedenken (…)

want met krachtige hand heeft de HEER u bevrijd.”

Mozes krijgt van God aanwijzingen over hoe ze dat moeten doen,

ook als de Israëlieten in het beloofde land een nieuw begin mogen maken.

Dan gaat het dus om een nieuwe generatie Israëlieten

die de bevrijding uit Egypte zelf niet hebben meegemaakt.

Zij vieren het Pesachfeest, en leggen dat dan zo aan hun kinderen uit:

‘zo gedenk ik wat de Heer voor mij heeft gedaan toen ik wegtrok uit Egypte.’

Huh?! ‘Wegtrok uit  Egypte?!’ Daar ben je nooit geweest!

Dat is precies wat gedenken is: je bent er even bij.

Als Jezus zegt: ‘houd deze maaltijd, om mij te gedenken,’ dan is dat net zo iets.

Aan tafel denk je niet aan iets dat vroeger gebeurd is,

maar wordt je er zelf bij gehaald.

Je maakt je Jezus eigen, het wordt persoonlijk – jij doet mee!

 

dia 10 – 4 elementen van wat Jezus geeft (vrijheid)

Maar waar doe je dan in mee?

Wat is dat leven dat Jezus geeft?

Ik wil daar 4 elementen van noemen.

1: Jezus geeft jou de vrijheid.

Zoals Joden de vrijheid vieren met het Pesachfeest,

zo vieren christenen de vrijheid met Jezus’ maaltijd.

Jezus heeft zijn leven gegeven om vrede te sluiten tussen God en ons,

om ons vrij te maken van de macht van het kwaad.

Natuurlijk zie je aan de maaltijd de prijs,

maar het is niet de bedoeling daar te blijven hangen:

Jezus heeft zijn leven niet gegeven om ons aan te klagen,

maar om ons vrij te maken.

 

dia 11 – nieuw Jeruzalem

2: Jezus geeft je verwachting voor de toekomst.

Jezus zegt het zo: ‘ik zal geen pesachmaal meer eten

voordat het zijn vervulling heeft gevonden in het koninkrijk van God.’

De maaltijd is niet alleen achteruit, maar ook vooruit kijken.

Het is een maaltijd voor onderweg,

tot de bruiloft van het Lam aanbreekt – over feesten gesproken!

Maar wat lijkt dat vaak een verre toekomst!

Meestal ben ik daar helemaal niet zo mee bezig.

De maaltijd helpt om vooruit te kijken.

Vergelijk het maar met een aperitiefje in een goed restaurant:

je wordt alvast warm gemaakt voor het hoofdmenu.

Zo wekt Jezus’ maaltijd de verwachting van Gods  koninkrijk.

 

dia 12 - handdruk

3: Jezus geeft je een relatie met God.

Over de beker zegt Jezus: ‘deze beker is het nieuwe verbond.’

Dat is een ouderwets woord: ‘verbond’.

Een verdrag tussen landen is een verbond,

een bondje tussen kandidaten van Wie is de Mol is een verbond,

maar ook bijvoorbeeld een huwelijk is een verbond.

Bij het verbond waar Jezus het over heeft, moet je meer aan een huwelijk denken.

In onze tijd wordt een huwelijk gesloten op het stadhuis,

met een ja-woord en een handtekening, gevolgd door een feestelijke maaltijd.

In de tijd van de bijbel ging dat anders: de maaltijd wás de handtekening.

Zo is de maaltijd van Jezus ook:

die zet een dikke streep onder dat je bij Jezus hoort.

 

dia 13 - samen

En 4: Jezus geeft je een relatie met elkaar.

De maaltijd vier je niet alleen, het is altijd samen.

in 1 Korintiërs 10 zegt Paulus:

‘omdat het één brood is zijn wij, hoewel met velen, één lichaam.’

Paulus gebruikt dat woord ‘lichaam’ op verschillende manieren:

aan de ene kant voor het lijf van Jezus,

aan de andere kant ook voor de gemeente van Christus.

Bij Jezus horen en bij de gemeente horen, dat loopt bij Paulus door elkaar.

Bij de maaltijd wordt je aan elkaar gegeven.

 

dia 14 – geloven is een feest!

Daarom geloof ik dat de maaltijd van Jezus een feest is.

En niet alleen de maaltijd!

Want als die maaltijd ons echt recht naar de kern brengt,

dan is geloven dus ook een feest.

Dat beeld dat geloven iets is voor saaie en ernstige mensen, dat klopt niet!

Jezus is het beste dat je kan overkomen.

Als je hem ontdekt, dan kun je er alleen maar blij mee zijn.

Nee, niet dat christenen altijd vrolijk zijn.

Soms zit het leven tegen.

Maar dan nog kun je blij zijn met Jezus,

kunnen je ogen gaan stralen als je over Jezus begint.

 

3.    Laat het feest zijn

dia 15 – feest bij de maaltijd

Laat het dus maar feest zijn,

aan de maaltijd van Jezus, maar ook in je leven.

Nu is die maaltijd in Menorah al heel wat feestelijker

dan het avondmaal uit mijn kindertijd.

Maar ik wil een paar dingen noemen

die de maaltijd net even wat feestelijker kunnen maken.

 

dia 16 - Pasen

Het maakt bijvoorbeeld verschil wanneer je de maaltijd viert:

op Goede Vrijdag, of juist met Pasen?

Op Goede Vrijdag is  het echt 4 mei, en wordt de maaltijd een herdenkingsmaal.

Met Pasen is het 5 mei en groot feest.

Daarom willen we dit jaar de maaltijd op 1e Paasdag vieren.

 

dia 17 - brood

Iets anders, heel onbenullig misschien.

Wij vieren de maaltijd met Casino-witbrood zonder korsten.

Heeft iemand een idee waarom dat zo is?

Waarschijnlijk is het omdat witbrood vroeger het duurste brood was,

en voor Jezus’ maaltijd mag het brood best bijzonder zijn.

Maar het kan net zo goed met een vloerbrood

waar je de stukken uit plukt.

Dan zie je tenminste nog dat het 1 brood is – en het is nog lekkerder ook!

 

dia 18 - handdruk

Iets wat we al zijn gaan doen,

is elkaar voor de maaltijd een hand geven

en elkaar de vrede van Christus toe te wensen.

Dan merk je dat je de maaltijd niet alleen viert.

 

dia 19 - kring

Wat mooi kan zijn,

is in een grote kring gaan staan,

en elkaar brood en wijn door te geven.

 

dia 20 - ontbijt

En je kunt de maaltijd van Jezus ook koppelen aan een echte maaltijd:

voor of na de dienst samen ontbijten of lunchen,

en in de dienst de maaltijd van Jezus.

Want samen eten is een heel simpele manier om samen te leven.

 

dia 21 – geniet van Jezus

Maar niet alleen aan de maaltijd mag het feest zijn: gelóven is een feest.

Geniet daarom van Jezus!

Doe niet alsof geloven moeilijk is,

alsof het heel zwaar is om in deze tijd christen te zijn:

welnee, het is een feest dat je met Jezus mag leven!

Charles Spurgeon, een Engelse predikant uit de vorige eeuw, zei eens:

‘er worden meer zielen naar de hemel geleid

door iemand wiens gezicht met de hemel bekleed is,

dan door iemand die het dodenrijk in zijn blik draagt.’

Laat christenen maar bekend staan als mensen met glimmende ogen!

 

dia 22 – een maaltijd vol hoop! (brood en wijn)

Ik wil jullie nog vertellen over een viering van de maaltijd die ik eens meemaakte,

daarna houd ik er mee op.

Het was in Straatsburg, Frankrijk.

Voor de maaltijd van Jezus gingen we in een grote kring staan.

We keken elkaar in de ogen, gaven elkaar een hand, en baden hardop het ‘notre pêre’.

Er ging een homp brood rond.

We braken er een stuk vanaf, niet om zelf te eten,

maar om uit te delen aan degene naast je.

Opeens werd ik overvallen door een heel feestelijk besef.

In Frankrijk is de kerk nog kleiner dan in Nederland,

maar daar stonden we, in de kring, en vonden elkaar in Christus.

In een wereld vol machten die ons willen beheersen,

vierden wij de eenheid met Christus en elkaar,

en hielden elkaar voor dat Jezus leeft.

Dát is de maaltijd: een hoopvolle maaltijd van een gemeenschap

die midden in een doodse wereld het leven heeft gevonden.

Amen.